پیام خوزستان - کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان با گرامیداشت هفته ملی سالمندان اظهار کرد: توجه به تغذیه مناسب و قابل دسترس به عنوان یکی از مولفههای مهم سالمندی سالم و ارتقای کیفیت زندگی سالمندان اهمیت زیادی دارد.
کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان با گرامیداشت هفته ملی سالمندان اظهار کرد: توجه به تغذیه مناسب و قابل دسترس به عنوان یکی از مولفههای مهم سالمندی سالم و ارتقای کیفیت زندگی سالمندان اهمیت زیادی دارد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای استان خوزستان ، زهرا باقری اظهار کرد: افزایش طول عمر زمانی میتواند با کیفیت مطلوب زندگی همراه باشد که سالمندان در کنار مراقبتهای پزشکی و فعالیت بدنی، از الگوی غذایی متعادل و متناسب با نیازهای این دوران برخوردار باشند.
وی افزود: در دوران سالمندی معمولا نیاز بدن به انرژی کاهش مییابد، اما نیاز به مواد مغذی همچنان پابرجاست؛ بنابراین کیفیت غذا اهمیت بیشتری پیدا میکند و سالمندان باید حتی با مصرف حجم کمتر غذا، مواد مغذی مورد نیاز بدن خود را دریافت کنند، دریافت کافی پروتئین، کلسیم، ویتامینها، فیبر و مایعات در کنار کنترل مصرف نمک، قند و چربی از اصول مهم تغذیه در دوران سالمندی است.
تغذیه سالم الزاما گران نیست
باقری ادامه داد: یکی از نکات مهم در تغذیه سالمندان، توجه به این موضوع است که تغذیه سالم الزاما به معنای خرید مواد غذایی گرانقیمت نیست، بلکه میتوان با استفاده صحیح از مواد غذایی ساده، بومی، فصلی و در دسترس، برنامه غذایی با ارزش تغذیهای مناسب تهیه کرد. یکی از نگرانیهای مهم در دوران سالمندی، دریافت ناکافی پروتئین است؛ زیرا پروتئین نقش مهمی در حفظ توده عضلانی و عملکرد مطلوب بدن دارد.
کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان اضافه کرد: برای تأمین پروتئین نیز لزوما استفاده از گوشت قرمز گرانقیمت ضروری نیست و مواد غذایی مانند تخممرغ، عدس، لوبیا، نخود، لپه و ماش میتوانند گزینههای اقتصادیتر و در دسترستری باشند و ترکیب حبوبات با غلاتی مانند نان و برنج نیز میتواند کیفیت پروتئین وعده غذایی را بهبود دهد.
وی ادامه داد: بر همین اساس، خانوادهها میتوانند غذاهایی مانند عدسی، خوراک لوبیا، آش حبوبات، عدسپلو، خوراک نخود و انواع سوپهای حاوی حبوبات و تخممرغ را در برنامه غذایی سالمندان قرار دهند. در خصوص مصرف تخممرغ در دوران سالمندی نیز مصرف روزانه یک عدد تخممرغ کامل برای افراد عادی بدون مشکل عنوان شده است؛ با این حال، برای افراد مبتلا به بیماریهای قلبی-عروقی توصیه میشود مصرف تخممرغ کامل به حداکثر ۲ عدد در هفته محدود شود.
باقری بیان کرد: مصرف بیشتر سفیده تخممرغ نیز مشکلی برای سلامت ایجاد نمیکند. این توصیهها برای سالمندان سالم و بر اساس شرایط عمومی تغذیهای است و در سالمندانی که به بیماریهایی مانند بیماریهای کلیوی، دیابت یا سایر بیماریهای زمینهای مبتلا هستند، مقدار و نوع مواد غذایی باید متناسب با شرایط فرد و زیر نظر پزشک و مشاور تغذیه تعیین شود.
لبنیات ساده و کمچرب؛ انتخابی اقتصادی
کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان با تاکید بر اینکه لبنیات نیز در دوران سالمندی اهمیت زیادی دارد و میتواند به تامین کلسیم و پروتئین مورد نیاز بدن کمک کند اظهار کرد: در شرایط اقتصادی موجود، استفاده از گزینههایی مانند شیر و ماست ساده و کمچرب میتواند انتخاب مناسبی باشد و لزوما نیازی به جایگزین کردن محصولات گرانتر نیست. ماست ساده نیز میتواند به عنوان یک گزینه مناسب و اقتصادی در کنار وعدههای غذایی سالمندان مصرف شود.
میوه و سبزی فصل؛ مغذی و مقرونبهصرفه
وی با توصیه به استفاده از میوهها و سبزیهای فصلی و بومی گفت: برای تامین نیازهای تغذیهای سالمند، لزوماً نیازی به خرید میوههای گرانقیمت یا خارج از فصل نیست، میوههایی مانند سیب، پرتقال و نارنگی و همچنین سبزیهایی مانند هویج، کلم، کدو، گوجهفرنگی و سبزیهای برگسبز، بسته به فصل و شرایط فرد، میتوانند در برنامه غذایی سالمندان قرار گیرند و به تأمین فیبر و ریزمغذیهای مورد نیاز بدن کمک کنند.
مشکل جویدن و بلع نباید به حذف میوه و سبزی منجر شود
باقری ادامه داد: در سالمندانی که با مشکل جویدن یا بلع مواجه هستند نیز لازم نیست میوه و سبزی از برنامه غذایی حذف شود، بلکه میتوان بافت مواد غذایی را متناسب با توانایی فرد تغییر داد.
کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان بیان کرد: استفاده از سبزیجات در سوپ و آش، تهیه غذاهای نرم و استفاده از میوههای نرمتر میتواند به دریافت بهتر مواد مغذی کمک کند که بر این اساس، توجه به تغذیه متعادل، استفاده از مواد غذایی ساده و در دسترس و متناسبسازی رژیم غذایی با شرایط جسمی سالمندان، میتواند در کنار فعالیت بدنی و مراقبتهای پزشکی، نقش مهمی در حفظ سلامت و ارتقای کیفیت زندگی آنان داشته باشد.
آب؛ ماده غذایی سادهای که نباید فراموش شود
وی به دریافت مایعات کافی اشاره کرد و گفت: احساس تشنگی ممکن است در سالمندی کاهش پیدا کند و فرد حتی زمانی که بدنش به آب نیاز دارد، احساس تشنگی شدیدی نداشته باشد بنابراین توصیه میشود سالمندان در طول روز به صورت منظم آب بنوشند و منتظر احساس تشنگی نمانند؛ البته سالمندانی که به دلیل بیماریهای قلبی، کلیوی یا سایر شرایط پزشکی محدودیت مصرف مایعات دارند، باید مطابق دستور پزشک عمل کنند.
نمک و قند کمتر، طعمدهندههای طبیعی بیشتر
باقری اظهار کرد: در برنامه غذایی سالمندان بهتر است مصرف نمک، قندهای ساده و چربیهای نامناسب کاهش پیدا کند. برای خوشطعم کردن غذا میتوان به جای افزایش نمک از آبلیمو، آبغوره، سبزیهای معطر و ادویههای مناسب استفاده کرد، همچنین بهتر است غذاها بیشتر به شکل آبپز، بخارپز، تنوری یا کبابی تهیه شوند و مصرف غذاهای سرخشده و چربیهای جامد محدود شود.
کارشناس ارشد گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خوزستان ادامه داد: نکته مهم دیگر این است که سالمندان با اشتهای کمتر نباید صرفا با خوراکیهای شیرین و کمارزش غذایی تغذیه شوند، در این شرایط بهتر است غذاها کمحجم، اما مغذی باشند تا فرد بتواند در حجم کمتر، مواد مغذی بیشتری دریافت کند.
بر اساس این گزارش رسیدن به سلامت در دوران سالمندی نیازمند همکاری نزدیک میان خانوادهها، جامعه و نظام سلامت برای فراهم کردن بستری از تغذیه سالم و در دسترس است و امید است همه سالمندان در سایه توجه و حمایت شایسته، روزهایی سرشار از سلامت، آرامش و کیفیت زندگی بهتر را تجربه کنند.
هفته ملی سالمندان از چهارم تا ۱۰ مهرماه با شعار «عصر زندگی طولانیتر؛ بازاندیشی در نظامها برای زندگی بهتر» نامگذاری شده است.