پیام خوزستان

آخرين مطالب

آیا رضاشاه نام پرشیا را به خاطر نازی‌ ها به «ایران» تغییر داد؟ مقالات

آیا رضاشاه نام پرشیا را به خاطر نازی‌ ها به «ایران» تغییر داد؟
  بزرگنمايي:

پیام خوزستان - در 7 آوریل 2018 (18 فروردین 1397)، برنار آنری لِوی، فیلسوف جنجالی فرانسوی، طی برنامه‌ای در کانال 2 تلویزیون فرانسه مدعی شد که نامگذاری کشور ایران متأثر از اندیشه‌های نازی در دهه 1930 میلادی بوده و این نام به‌جای اصطلاح «پرشیا/ پارس» جعل شده است.

آنری لِوی بعدها اذعان کرد که منبع این ادعای شاذ و شگفت، شنیده‌هایش در جریان سفر به اقلیم کردستان عراق بوده است اما بعدها نیز، به مناسبت‌های مختلف، بر آن اصرار ورزید. با توجه به معروفیت و وجه رسانه‌ایِ آنری لوی، روزنامه لیبراسیون فرانسه همان‌زمان در بخش «چک‌نیوز» در پایگاه اینترنتی خود این موضوع را مورد بحث و بررسی قرار داد.
آیا این ادعای که علت نامگذاری کشور ایران، یعنی جایگزینی «پرشیا» با «ایران»، نظریه‌های نژادی آلمان نازی بوده، درست است؟ آیا مایلید بدانید اظهارات برنار آنری لوی درباره نامگذاری ایران در برنامه «ما خواب نیستیم» پخش‌شده از کانال دو تلویزیون فرانسه در تاریخ 7 آوریل 2018 صحت دارد یا خیر؟ این فیلسوف در پاسخ به لوران روکیه [مجری برنامه] درباره موضوع مزبور چنین گفت:
«معتقدم که این ماجرا تا حد زیادی باورنکردنی است و در واقع افراد اندکی درباره آن اطلاع دارند. در هر صورت من که جایی به این مطلب برنخورده بودم و اکنون می‌خواهم به تفصیل درباره آن صحبت کنم. من این ماجرا را در سرزمینی دیگر، در کردستان [شمال عراق]، کشف کردم. در 21 مارس 1935 [اول فرودین 1314]، «پرشیا» به دستور آلمان تصمیم گرفت نام خود را به «ایران» تغییر دهد؛ چرا؟ چون «ایران» در زبان فارسی به معنی کشور آریایی‌هاست و آلمان نازی که در آن زمان در حال قدرت‌گیری بود، معامله قرن را به فارس‌ها پیشنهاد داد. آلمان نازی به فارس‌ها گفت که شما به مثابه آریایی‌های شرق و ما آریایی‌های غرب خواهیم بود؛ با هم در پی یک ماجراجویی مشترک بزرگ خواهیم رفت و بر جهان مسلط خواهیم شد.
ایرانی‌ها هم این معامله را پذیرفتند. ما با یک نوع کودتای معناشناختیِ باورنکردنی روبرو هستیم... پرشیا مترادف با شعر و ادبیات، سفالگری، دستاوردهای هنری شگفت‌انگیز و بسیاری چیزهای دیگر است؛ پرشیا، یک تمدن بزرگ است؛ صاحب تمدن هخامنشی است.
[اما] پرشیا در آن روزگار [یعنی حکومت رضاشاه] تصمیم گرفت که، به منظور اتحاد با آلمان نازی، پیشینه خود را کنار بگذارد»!
چک‌نیوز برای راستی‌آزمایی اظهارات آنری لوی (که منشأ آن کردستان [عراق] اعلام شده و به گفته وی هرگز در جای دیگری با این مطلب برخورد نکرده است)، با چند پژوهشگر از بخش «جهان‌های ایرانی و هندی»وابسته به مرکز ملی تحقیقات علمی فرانسه، دانشگاه سوربن جدید، مدرسه مطالعات عالی و موسسه ملی زبان‌ها و تمدن‌های شرق تماس گرفت.
ما امکان دسترسی به تاریخ‌پژوهان یان ریشار، فلورانس اِلو، دُنی اِرمان و همچنین جغرافیدان برنار اورکاد پیدا کردیم. برای همه آن‌ها، روایت برنار آنری لوی در کانال 2 تلویزیون فرانسه، دائر بر وجود یک دستورالعمل از طرف آلمان نازی، مایه شگفتی، و حتی تمسخر، بود. فلورانس الو، تاریخدان، از طریق ایمیل چنین پاسخ داد:
«نام ایران بسیار کهن است. در قرن نوزدهم، همزمان با ازسرگیری روابط فرانسه و ایران و گشایش نمایندگی‌های طرفین در تهران و پاریس (در دهه 1850) ایرانیان در سربرگ مکاتبات رسمی دیپلماتیک به زبان فارسی از اصطلاح «سفارت ایران ـ و نه پرشیا ـ
در پاریس» [سفارت مخصوصه دولت علیّه ایران] استفاده می‌کردند؛ اما در ترجمه فرانسوی، از لفظ «پِرس»استفاده می‌شد. غربی‌ها با عنایت به پارسِ داریوش یا دیگر صفحات گذشته این سرزمین، آن را پرشیا/ پرس می‌نامیدند. اصطلاح ایران به سرزمین باستانی آریایی‌ها اشاره دارد که لزوماً با آریایی‌های مد نظر [آرتور] گوبینو (یا نازی‌ها) مرتبط نیست. رضاشاه در سال 1935 استفاده از اصطلاح ایران را [برای بیگانگان] اجباری کرد».
به همین ترتیب، تاریخدان دنی ارمان به ما توضیح داد که اگرچه تغییر نام به سال 1935 برمی‌گردد اما اصطلاح «ایران» از قرن نوزدهم به کار می‌رفت و بنا به مصالح دیپلماتیک دستخوش تغییر شد: «[دولت] ایران استفاده از این نام را برای بیگانگان اجباری نمود و نمایندگی‌های دیپلماتیک این کشور تمامی نامه‌های ارسالی با عنوان پرشیا را مرجوع می‌کردند».
او، مانند همکارش برنار اورکاد، به ما توصیه کرد که با تاریخدان یان ریشار که کاملاً با موضوع آشنایی دارد تماس بگیریم. یان ریشار از مطلعان تاریخ ایران و نویسنده کتاب ایران از 1800 تاکنون (انتشارات فلاماریون) است. او، به مانند همکارانش، به ما گفت که:
ریشار قاطعانه معتقد است که تغییر نام پرشیا به ایران ربطی به خواسته آلمان نازی نداشت. سابقه گرایش ایرانیان به آلمان به جنگ جهانی اول، و نه به دوران آلمان نازی، بازمی‌گشت. او در پایان از ما خواست تا آنری لوی را دعوت به مطالعه کتاب ایران از سال 1800 تاکنون کنیم. ریشار در فصل نهم کتاب خود، با عنوان «از پرس تا ایران: روابط خارجی»، چنین می‌نویسد: «در سال 1935، رضاشاه مقامات خارجی را وادار ساخت که دیگر کشورش را پرشیا نخوانند، بلکه از این پس از نام ایران استفاده کنند.
به استثنای جغرافیدانان، نام ایران توسط کمتر کسی در غرب بر فلات مرتفع بین کوه‌های زاگرس و البرز اطلاق می‌شد. برای ایرانیان نام کشورشان همواره ایران بوده است، نامی که در اصل به معنای سرزمین آریایی‌ها بوده است؛ چیزی شبیه به آنکه آلمانی‌ها از دیگر کشورها بخواهند که از این پس سرزمین‌شان را توتونیا یا دویچلند بخوانند.
تغییر نام تجسمی تمام‌عیار از میل به نمایش خود در چشم جهانیان بود: غربی‌ها این کشور را با نامی می‌شناختند که از دوران باستان استفاده می‌شد و در آگاهی جمعی مترادف با فرش، شعر، ادبیات، معماری و امور شگفت و غریب بود.
اجبار به استفاده از نامی متفاوت به معنای تلاش برای جلب توجه نسبت به کشوری مدرن، تولیدکننده نفت، صنعتی و گشاده به روی جهان بود. این تغییر نام همچنین حکایت از آن داشت که هیئت حاکمه، برخلاف دوران قاجارها، درصدد به‌دست‌گرفتن ابتکار عمل در مناسبات خود با سایر کشورها بود».
سرانجام پاسخی از علی کالیراد، استادیار گروه تاریخ دانشگاه تهران، دریافت کردیم که مطابق اظهارت مورخان پیش‌گفته بود: «در سال 1935، دولت ایران به دولت‌های خارجی و نهادهای بین‌المللی اطلاع داد که استفاده از نام پرشیا را متوقف و به جای آن از نام ایران استفاده کنند. این موضوع ربطی به آلمان نازی نداشت. اصطلاح ایران که از نظر ریشه‌شناسی، و در تلقی رایج، به معنی کشور آریایی‌ها است، سابقه‌ای کهن دارد و مردمی که در این نقطه از جهان، یعنی فلات ایران، می‌زیسته‌اند همواره خود را ایرانی قلمداد می‌کردند. پارس یا پرشیا، به واقع، نام بخش جنوب غربی فلات ایران است که خاستگاه سلسله‌هایی در تاریخ ایران باستان مانند هخامنشیان (تقریباً از 700 تا 330 پیش از میلاد) یا ساسانیان (از 224 تا 650 میلادی) بود و به نوعی جایگزین اصطلاح عام‌تر، یعنی ایران، شد. به همین دلیل است با وجود اینکه ایرانیان همواره خود را «ایرانی» می‌خوانده‌اند اما در مغرب‌زمین، از یونان باستان تا روم و تا دوره مدرن، لفظ پارسی (پرشن) بر آن‌ها اطلاق می‌شد.»
خلاصه آنکه در تماس چک‌نیوز با تنی چند از مورخان فرانسویِ متخصص تاریخ ایران، هیچ‌یک اظهارات برنار آنری لوی دائر بر نامگذاری «ایران» به‌خاطر منویات آلمان نازی را تأیید نکردند. مورخانی که با آن‌ها مشورت شد یادآور شدند درحالی‌که ساکنان این کشور از گذشته از نام «ایران» استفاده می‌کرده‌اند، غربی‌ها نام «پرشیا» را به‌کار می‌بردند. رضاشاه در 1935 تصمیم گرفت تا نام «ایران» [در سطح بین‌المللی] به کار گرفته شود تا به‌این‌ترتیب کشورش به‌مثابه موجودیتی نوین و متمایز از انگاره‌های اگزوتیک درباره پرشیا جلوه نماید.

لینک کوتاه:
https://www.payamekhuzestan.ir/Fa/News/385420/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

آموزش کشتی به ارشاد

با خاطره‌نمایی با سریال «دردسرهای عظیم»

احتمال برخورد زباله فضایی به یک انسان چقدر است؟

ادعای ژاپن برای ساخت پهپادی که صاعقه را هدایت می‌کند

تفحص پیکر شهیدی با قمقمۀ پر از آب!

ماتراتزی هم صعود اینتر به فینال را باور نداشت!

سیمئونه: باید به سطح اینتر و پی‌اس‌جی برسیم!

پیروزی امیرمحمد یزدانی در وزن 74Kg

350 میلیون متر مکعب ناترازی گاز در زمستان گذشته

غزل زیبای سعدی

گفتگوی تلفنی گروسی با عراقچی

کمالوندی: ایران تنها کشوری نیست که غنی‌سازی دارد و در عین حال سلاح هسته‌ای ندارد

تحلیل هاآرتص از وعده خبر بزرگ ترامپ درباره ایران

بازدید معاون وزیر از رسانه‌های وزارت نفت

آزادی 8 زندانی به مناسبت میلاد امام رئوف

هوای 8 شهر خوزستان در وضعیت ناسالم آلودگی

افزایش بادهای تند و احتمال گرد و غبار در خوزستان

نمایش «این آدم‌های غریب» راهی جشنواره صحنه‌ای فتح خرمشهر شد

محرومیت علیرضا بیرانوند از آخرین بازی فصل

رشد قیمت توکن HypeLiquid (HYPE) در آستانه شکستن سطح کلیدی 20 دلار

عموی بهنام معروف به حسین کُلت !

حمله گراز به نقی معمولی در «پایتخت 7»

کارگردان «خانه پوشالی» درگذشت

پشت‌صحنه‌ی دوبله‌ی انیمیشن سینمایی گارفیلد

سینما؛ زبانی برای تصویرسازی مفاهیم فلسفی

به جناب خان میگفتن آساپا تاول

سامانه ذخیره‌سازی انرژی بدون لیتیوم با عمر 25 سال معرفی شد

هوای خوزستان گرم‌تر می‌شود

دبیر: کرونای قاسمپور را چک کردیم و تایید شد

ترکیب نهایی و کهکشانی تیم عطایی برای لیگ قهرمانان

والیبال ژاپن در سال 2025 با دو کاپیتان از یک خانواده

پیگیری رقابت‌های کشتی آزاد جام تختی در اصفهان

چهار کشتی‌گیر برتر 5 وزن دوم جام تختی مشخص شدند

توافق آلونسو و رئال مادرید برای عقد قراردادی 3 ساله

افزایش 150هزار بشکه‌ای تولید نفت در دولت چهاردهم

عزم پالایش و پخش در گسترش زیرساخت‌های حمل‌ونقل نوین

حمایت صنعت نفت از دانش‌بنیان‌ها در مسیر خودکفایی صنعتی

تفاهم‌نامه جایگزینی 20 هزار موتورسیکلت بنزینی با برقی امضا شد

طرح‌های زنجیره ارزش صنعت پتروشیمی اولویت‌بندی شده است

آغازفعالیت اپراتورهای هوشمندسازی در وزارت نفت؛ به‌زودی

استقبال بخش خصوصی از سرمایه‌گذاری در نفت

نقش مهم صنعت پتروشیمی در ارزآوری کشور

سخنان دلنشین دکتر کاکایی

سخنان ارزشمند دکتر قمشه ای

فرمانده کل ارتش: ارتقاء توان عملیاتی و حفظ آمادگی رزمی رسالت اصلی نیروهای پدافندی است

دیدار عارف با جمعی از اعضای حزب کارگزاران/ فائزه و محسن هاشمی هم بودند

آزادی 20 زندانی جرایم غیر عمد از محل موقوفات در قم

غیبت ستار‌های تراکتور مقابل استقلال خوزستان

غیبت ستار‌ه‌های تراکتور مقابل استقلال خوزستان

تمرین دیالوگ در شب مهمانی ارسطو