پیام خوزستان - معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری با تأکید بر اینکه ایران در آستانه فرصت بینظیری برای توسعه انرژی خورشیدی قرار دارد، گفت: موفقیت در توسعه خورشیدی نیازمند همکاری همهجانبه و تسهیل حداکثری است.
به گزارش خبرنگار شانا، تورج امرایی امروز (سهشنبه، 11 آذر) در نشست تخصصی مشترک وزارت نفت و نیرو با موضوع توسعه نیروگاههای خورشیدی اظهار کرد: ایران یکی از بینظیرترین ظرفیتهای خورشیدی جهان را دارد؛ در بسیاری از نقاط کشور بیش از 250 روز آفتابی و تابش 1500 تا 1800 کیلوواتساعت بر مترمربع در سال ثبت میشود. ناترازی انرژی، با وجود همه چالشها، یک فرصت طلایی برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر است.
وی با اشاره به آخرین گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی افزود: سال 2024 سهم انرژی خورشیدی در تولید برق جهان حدود 7 درصد بوده است. پیشبینی میشود این سهم تا 2035 به 16 درصد برسد و همراه با انرژی بادی، در مجموع 30 درصد برق جهان را تأمین کند. اگر ایران بخواهد با متوسط جهانی همراه شود، سهم 25 تا 30 درصدی انرژی خورشیدی برای کشور منطقی و قابل دفاع است.
نیاز به جهش جدی در توسعه انرژی خورشیدی کشور
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری گفت: جهان سالانه 550 گیگاوات به ظرفیت نیروگاههای خورشیدی اضافه میکند؛ رقمی که چند برابر کل ظرفیت تولید برق ایران است. این نشان میدهد سرعت جهانی توسعه انرژیهای تجدیدپذیر با فاصله زیاد از روند فعلی کشور ما جلوتر است.
امرایی تأکید کرد: برای مقایسه، اتحادیه اروپا تا سال 2024 حدود 260 گیگاوات نیروگاه خورشیدی نصب کرده است؛ یعنی 2.6 برابر کل ظرفیت تولید برق ایران. از این مقدار 170 گیگاوات پشتبامی است که نه به پست و نه شبکه انتقال نیاز دارد.
وی تصریح کرد: مجموع ظرفیت تجدیدپذیر ما هنوز با نیازهای کشور فاصله بسیار زیادی دارد. برآورد ما نشان میدهد سهم نیروگاههای خورشیدی پشتبامی در ایران حدود 250 تا 300 مگاوات است و باید جهش جدی داشته باشد.
وابستگی به واردات سلول و بخشی از زنجیره تولید پنل خورشیدی
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری توضیح داد: قانون جهش تولید دانشبنیان تکلیف کرده که دستگاههای دولتی تا سقف 20 درصد برق خود را از انرژی خورشیدی تأمین کنند، اما چالش کشور وابستگی به بخشی از زنجیره تولید پنل و مبدل است.
امرایی با تشریح وابستگی کشور به واردات سلول خورشیدی گفت: از مرحله سوم زنجیره تولید پنل که شامل پلیسیلیکون و سلول میشود، در کشور زیرساخت عملیاتی نداریم و وابسته هستیم. هرچند شرکتهای دانشبنیان داخلی در بخش مونتاژ پنل و تجهیزات جانبی فعالاند، اما تولید داخلی سلول تنها حدود 23 درصد نیاز کشور را پوشش میدهد.
وی افزود: در حوزه مبدلها نیز نیازمند توسعه هستیم. اکنون مبدلهای پنجکیلوواتی در کشور تولید میشود، اما برای ظرفیتهای بالاتر تولید انبوه نداریم. به همین دلیل طرح بومیسازی یک میلیون کیلووات مبدل در قالب 5 شرکت دانشبنیان کلید خورده است.
نیاز واقعی کشور؛ 65 هزار مگاوات خورشیدی در 10 سال
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری به مطالعه انجامشده در این معاونت اشاره کرد و گفت: این مطالعه رسمی وزارت نیرو نیست، اما بر اساس سناریوهای واقعی رشد مصرف و بهینهسازی، ایران در 10 سال آینده به 65 هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی نیاز دارد. این عدد یعنی باید 50 برابر ظرفیت فعلی رشد کنیم.
امرایی اظهار کرد: اگر بخواهیم 30 درصد برق کشور را از خورشیدی تأمین کنیم، همراستا با روند جهانی باید حدود 200 میلیارد کیلوواتساعت برق از این محل تولید شود و این نشاندهنده ضرورت تغییر سیاستها و تسهیل گسترده مقررات است.
وی ادامه داد: برای رسیدن به چنین اعدادی، هم باید مکانیسم خرید تضمینی تقویت و هم روند ترخیص تجهیزات خورشیدی از گمرک تسهیل شود. با سازوکارهای فعلی امکان تحقق این اهداف نیست.
اجرای 4 هزار کیلووات نیروگاه هیبریدی پشتبامی
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری در تشریح اقدامهای معاونت علمی بیان کرد: بر اساس مصوبه هیئت وزیران، معاونت علمی مسئول بومیسازی و ترویج انرژی خورشیدی شده است. پیش از شروع کار، تنها نیروگاههای متصل به شبکه وجود داشت که در زمان قطع برق در عمل بلااستفاده بودند. ما طراحی هیبریدی با ذخیرهساز را اجرا کردیم.
امرایی افزود: حدود 4 هزار کیلووات نیروگاه خورشیدی هیبریدی در تهران نصب شد و اکنون در چند استان در حال اجراست. طراحی هیبریدی سبب میشود مشترک حتی در زمان قطع شبکه از برق خورشیدی برای مصارف اضطراری استفاده کند.
وی با اشاره به نرخ خریدهای تضمینی گفت: با نوسان ارز، نرخهای موجود پاسخگوی سرمایهگذاران نیست و باید بازنگری شود. حتی پرنرخترین خرید تضمینی جذابیت کافی ندارد.
معاون توسعه شرکتهای دانشبنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری در پایان گفت: معاونت علمی آمادگی دارد هر دستگاه و شرکت وابسته به وزارت نفت که قصد توسعه انرژی خورشیدی دارد، از کمکهای علمی، اجرایی و فناوری مجموعه شرکتهای دانشبنیان بهرهمند شود. توسعه خورشیدی نیازمند همکاری همهجانبه و تسهیل حداکثری است.